Gdy umiera ktoś bliski

Rozważając łzy Chrystusa nad grobem Łazarza, Newman dowodzi, że Bóg naprawdę wchodzi w ludzki ból i smutek, nie pozostaje wobec nich obojętny. Ludzkie emocje Jezusa nie są słabością, lecz objawieniem sposobu, w jaki miłość Boża dociera do naszych serc. Kazanie przynosi pociechę żałobą: Chrystus płaczący nad grobem jest dowodem, że nasze straty nie są Bogu obce.

„To miłość Boga, wnętrzności miłosierdzia Wszechmogącego i Wiecznego, zniżającego się do okazania jej w sposób, w jaki jesteśmy zdolni ją przyjąć — w postaci ludzkiej natury.”

Kazanie pogrzebowe za prałata Weedalla oparte na obrazie „drzewa zasadzonego nad wodami" (Ps 1) jako symbolu sprawiedliwego. Newman kreśli portret kapłana, który przez całe długie życie wiernie i cicho spełniał swoje dzieło, trwając przy Bogu w modlitwie i pracy. Kazanie jest wezwaniem, by każdy przejął wzorzec wierności i doskonałości w swoim własnym powołaniu.

„Oby Bóg nam dał, byśmy i my spełniali swoje własne dzieło, cokolwiek ono jest, tak doskonale, jak on spełnił swoje — ten, którego teraz powierzamy ziemi!”

Kazanie pogrzebowe za Jamesa Hope-Scotta (1873), wybitnego prawnika i konwertytę, jest medytacją nad tajemnicą powołania człowieka sukcesu do świętości. Newman pokazuje, że Hope-Scott — mimo zasług, wpływów i bogactwa — żył duchem dziecięcej zależności od Boga i nie dał się wciągnąć przez blask ziemski. Śmierć przyjaciela staje się okazją do refleksji nad marnością świata i trwałością łaski.

„Szczęśliwa duszo, która będąc doradcą i przewodnikiem, opoką, światłem i radością, dobrodziejem tak wielu, a jednak zawsze opierałaś się po prostu, niczym małe dziecko, na łasce Boga twego i zasługach i mocy twego Odkupiciela!”

Kazanie na święto Najśw. Panny Maryi Wykupu omawia rzeczywistość czyśćca i opiekę Maryi nad duszami pokutującymi. Pelczar opisuje cierpienia czyśćcowe (ogień oczyszczający i tęsknotę za Bogiem jako największe cierpienie) i wskazuje, że Marya oręduje za duszami już w chwili sądu, łagodzi ich karę, zstępuje do nich i skłania żyjących do modlitwy za umarłych. Kazanie jest wezwaniem do gorliwej modlitwy za dusze w czyśćcu jako wyraz miłości wobec naszych bliskich.

„Słowem, cierpienia dusz w czyśćcu pokutujących są bardzo ciężkie, — cięższe, jak twierdzą św. Augustyn i św. Tomasz z Akwinu *), niż wszystkie utrapienia i męki ziemski”

Newman rozważa „stan pośredni" — czas między śmiercią jednostki a zmartwychwstaniem — jako okres czuwania duszy blisko Chrystusa, zakorzeniony w Kościele przez modlitwę obcowania świętych. Zmarlii wierni nie znikają z horyzontu Kościoła, lecz trwają jako świadkowie jego ciągłości przez wieki. Kazanie przynosi pocieszenie żałobnym: ci, którzy odeszli, są wciąż obecni w tej samej wspólnocie wiary, a ich odejście nie jest ostatecznym rozstaniem.

„Wczesne czasy czystości i prawdy nie przeminęły! Są wciąż obecne! Nie jesteśmy samotni, choć tak się zdaje.”